On telling the time in Polish

Która godzina? (What time is it?). The noun godzina (hour) is feminine; to state the hour, Polish ordinal numerals are employed in their feminine nominative position. For instance, it is one o’clock in Polish is jest pierwsza godzina (literally, it is the first hour). So as hour may be omitted in English, godzina may be omitted in Polish; the Polish ordinal remains feminine in form. For instance, it is four in Polish is jest czwarta (literally, it is the fourth). From one to twelve o’clock: jest pierwsza (it is one); jest druga (it is two); jest trzecia (it is three); jest czwarta (it is four); jest piąta (it is five); jest szósta (it is six); jest siódma (it is seven); jest ósma (it is eight); jest dziewiąta (it is nine); jest dziesiąta (it is ten); jest jedenasta (it is eleven); jest dwunasta (it is twelve).

The Polish for quarter is the masculine kwadrans; to state the time when it is quarter past the hour, jest kwadrans po (it is quarter past) is employed, followed by the ordinal numeral in its feminine locative position. Examples: jest kwadrans po pierwszej (it is quarter past one); jest kwadrans po drugiej (it is quarter past two); jest kwadrans po trzeciej (it is quarter past three); jest kwadrans po czwartej (it is quarter past four); jest kwadrans po piątej (it is quarter past five); jest kwadrans po szóstej (it is quarter past six); jest kwadrans po siódmej (it is quarter past seven); jest kwadrans po ósmej (it is quarter past eight); jest kwadrans po dziewiątej (it is quarter past nine); jest kwadrans po dziesiątej (it is quarter past ten); jest kwadrans po jedenastej (it is quarter past eleven); jest kwadrans po dwunastej (it is quarter past twelve). Times of this sort may also be stated employing the Polish cardinal numeral for fifteen, as in: jest ósma piętnaście (it is eight fifteen).

The adverb wpół means half way; the wording wpół do (half way to) is employed to tell the time when it is half past the hour. Wpół do is followed by the ordinal numeral in its feminine genitive position. For instance, it is half past six is jest wpół do siódmej (literally, it is half way to seven), whereas it is half past eight is jest wpół do dziewiątej (literally, it is half way to nine). The student will note that, with this construction, the Polish looks ahead to the coming hour, rather than back at the hour passed as does the English. Examples: jest wpół do drugiej (it is half past one); jest wpół do trzeciej (it is half past two); jest wpół do czwartej (it is half past three); jest wpół do piątej (it is half past four); jest wpół do szóstej (it is half past five); jest wpół do siódmej (it is half past six); jest wpół do ósmej (it is half past seven); jest wpół do dziewiątej (it is half past eight); jest wpół do dziesiątej (it is half past nine); jest wpół do jedenastej (it is half past ten); jest wpół do dwunastej (it is half past eleven); jest wpół do pierwszej (it is half past twelve). Times of this sort may also be stated employing the Polish cardinal numeral for thirty, as in jest ósma trzydzieści (it is eight thirty); in this case, the Polish looks back to hour passed as does the English, for the sense of jest ósma trzydzieści is it is eight {and} thirty {minutes}. To be clear, jest wpół do dziewiątej and jest ósma trzydzieści express the same time.

To state the time when it is quarter to the hour, za kwadrans (in a quarter) is employed. For instance, the Polish for it is quarter to four is jest za kwadrans czwarta (literally, it is four in a quarter). The ordinal numeral takes its feminine nominative form. Examples: jest za kwadrans pierwsza (it is quarter to one); jest za kwadrans druga (it is quarter to two); jest za kwadrans trzecia (it is quarter to three); jest za kwadrans czwarta (it is quarter to four); jest za kwadrans piąta (it is quarter to five); jest za kwadrans szósta (it is quarter to six); jest za kwadrans siódma (it is quarter to seven); jest za kwadrans ósma (it is quarter to eight); jest za kwadrans dziewiąta (it is quarter to nine); jest za kwadrans dziesiąta (it is quarter to ten); jest za kwadrans jedenasta (it is quarter to eleven); jest za kwadrans dwunasta (it is quarter to twelve). Other ways of stating times of this sort are, for instance: jest za piętnaście trzecia (it is fifteen to three); jest druga czterdzieści pięć (it is two forty-five).

To state any number of minutes past or to the hour, the cardinal numeral is employed for the number of minutes passed in conjunction with po (past) or za (in), after the manner of examples seen above. For instance, it is five past four is jest pięć po czwartej, whereas the Polish for it is ten to eight is jest za dziesięć ósma. More examples of the sort: jest trzy po trzeciej (it is three past three); jest dwadzieścia po piątej (it is twenty past five); jest osiem po dziewiątej (it is eight past nine); jest za dwie siódma (it is two to seven); jest za siedem jedenasta (it is seven to eleven); jest za minutę szósta (it is one minute to six). The Polish for minute is the feminine noun minuta. Following za, it is the accusative form which is here employed. The time may also be stated after the following manner: jest piąta dwadzieścia (it is five twenty); jest szósta dwadzieścia pięć (it is six twenty-five); jest siódma pięćdziesiąt (it is seven fifty); jest ósma pięćdziesiąt pięć (it is eight fifty-five).

O której godzinie? (At what time?). I leave the reader with examples of expressing in Polish the time of an occurrence: o pierwszej (at one); o drugiej (at two); o trzeciej (at three); o czwartej (at four); o piątej (at five); o wpół do szóstej (at half past five); o wpół do siódmej (at half past six); kwadrans po ósmej (at quarter past eight); za kwadrans dziewiąta (at quarter to nine); około dziesiątej (round ten); około jedenastej (round eleven); od ósmej do dziewiątej (from eight to nine); od dziesiątej do jedenastej (from ten to eleven); między czwartą a piątą (between four and five); między jedenastą a dwunastą (between eleven and twelve); po trzeciej (past three); po czwartej (past four); przed siódmą (before seven); przed ósmą (before eight); nie przed dziewiątą (not before nine); nie przed dziesiątą (not before ten); za dwie minuty (in two minutes); za trzy minuty (in three minutes); za dziesięć minut (in ten minutes); za piętnaście minut (in fifteen minutes); za pół godziny (in half an hour); za dwie godziny (in two hours); za dziesięć godzin (in ten hours).