Polish language series: Kpł 18, świętość małżeństwa i rodziny

The eighteenth chapter of the book of Leviticus recounts such matter: świętość małżeństwa i rodziny (holiness of marriage and family); małżeństwa między krewnymi są zakazane (marriages between relatives are forbidden); czystość małżeńska; zakaz nadużyć (marital cleanness; forbiddance to trespass); końcowe upomnienie (final admonitions).

The first-time visitor to this site ought to begin his study of the Polish language here.

Read Kpł 18

To read the Polish text of the Bible associated with the notes below or listen to its audio, visit Biblia Tysiąclecia and consult Kpł 18. An archived version of the text is found here.

Wersety 1-5

Vocabulary: dalej (further), powiedzieć (pf., to say), mówić (impf., to speak), Izraelita (m., Israelite), czynić (impf., to do), ziemia (f., land), egipski (Egyptian), mieszkać (impf., to dwell), wprowadzić (pf., to bring in), postępować (impf., to deal), według (according unto), obyczaj (m., practice), wypełniać (impf., to fill forth), wyrok (m., verdict), przestrzegać (impf., to observe), ustawa (f., statute), człowiek (m., man), żyć (impf., to live), dzięki (thanks unto).

Verses 1-2: Dalej Pan powiedział do Mojżesza (further did the Lord say to Moses): mów do Izraelitów i powiedz im (speak to the Israelites and say to them): Ja jestem Pan, Bóg wasz (I am the Lord your God).

Verse 3: Tego, co czynią w ziemi egipskiej (this which they do in the Egyptian land), w której mieszkaliście (wherein you dwell), nie czyńcie (do not). Tego, co czynią w ziemi Kanaan (this which they do in the land {of} Canaan), do której was wprowadzę (whereinto I shall bring you), nie czyńcie (do not). Nie będziecie postępować (you shall not be dealing) według ich obyczajów (according unto their practices).

Declension of obyczaj (m.)

sing. pl.
nom. obyczaj obyczaje
gen. obyczaju obyczajów
dat. obyczajowi obyczajom
acc. obyczaj obyczaje
instr. obyczajem obyczajami
loc. obyczaju obyczajach
voc. obyczaju obyczaje

Verse 4: Będziecie wypełniać moje wyroki (you shall be filling forth my verdicts), będziecie przestrzegać moich ustaw (shall be observing my statutes), aby według nich postępować (to deal according unto them). Ja jestem Pan, Bóg wasz: I am the Lord your God.

Verse 5: Będziecie przestrzegać moich ustaw (you shall be observing my statutes) i moich wyroków (and my verdicts). Człowiek, który je wypełnia (the man who fills [will fill] them forth), żyje dzięki nim (shall live thanks unto them). Ja jestem Pan: I am the Lord.

Wersety 6-12

Vocabulary: nikt (not a one), zbliżać się (impf., to draw near), ciało (n., flesh), krewny (m., relative), odsłonić (pf., to lay bare), nagość (f., nakedness), odsłaniać (impf., to lay bare), ojciec (m., father), matka (f., mother), macocha (f., stepmother), siostra (f., sister), córka (f., daughter), bez (without), wzgląd (m., account), urodzić się (pf., to be born), dom (m., house), na zewnątrz (outside), syn (m., son), żona (f., wife), dziecko (n., child), krewna (f., {female} relative).

Verse 6: Nikt z was (not a one of you) nie będzie się zbliżał (shall be drawing near) do ciała swojego krewnego (to the flesh of his {own} relative), aby odsłonić jego nagość (to lay bare *the latter’s* nakedness). Ja jestem Pan: I am the Lord. — *The Polish employs his, which is to say, of the relative. Lest his be taken as referring back to the one doing the drawing near, I have instead employed the latter’s. No confusion occurs in the Polish, thanks here to this language’s recourse to swojego and jego.

Verse 7: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości swojego ojca lub nagości swojej matki (the nakedness of thy father or the nakedness of thy mother). Jest ona twoją matką (she is thy mother)nie będziesz odsłaniać jej nagości (thou shalt not be laying bare her nakedness).

Verse 8: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości swojej macochy (the nakedness of thy stepmother), bo to jest nagość twojego ojca (for this is the nakedness of thy father).

Declension of macocha (f.)

sing. pl.
nom. macocha macochy
gen. macochy macoch
dat. macosze macochom
acc. macochę macochy
instr. macochą macochami
loc. macosze macochach
voc. macocho macochy

Verse 9: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości swojej siostry, córki twojego ojca lub córki twojej matki (the nakedness of thy sister daughter of thy father or daughter of thy mother), bez względu na to (without account to this), czy urodziła się w domu, czy na zewnątrz (whether she was born in house or outside).

Verse 10: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości córki twojego syna lub córki twojej córki (the nakedness of the daughter of thy son or of the daughter of thy daughter), bo są one twoją nagością (for they are thy nakedness).

Verse 11: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości córki żony twojego ojca (the nakedness of the daughter of the wife of thy father), bo jest ona dzieckiem twojego ojca (for she is the child of thy father), jest twoją siostrą (she is thy sister).

Verse 12: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości siostry swojego ojca (the nakedness of the sister of thy father), bo ona jest krewną twojego ojca (for she is the relative of thy father).

Wersety 13-18

Vocabulary: odsłaniać (impf., to lay bare), nagość (f., nakedness), siostra (f., sister), matka (f., mother), krewna (f., {female} relative), brat (m., brother), ojciec (m., father), zbliżać się (impf., to draw near), żona (f., wife), ciotka (f., aunt), synowa (f., daughter-in-law), syn (m., son), bratowa (f., sister-in-law), kobieta (f., woman), córka (f., daughter), brać (impf., to take), ciało (n., flesh), rozpusta (f., depravity), razem z (together with), życie (n., life), tamten (that other one), sposobność (f., occasion), niezgoda (f., discord).

Verse 13: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości siostry swojej matki (the nakedness of the sister of thy mother), bo jest ona krewną twojej matki (for she is a relative of thy mother).

Verse 14: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości brata swojego ojca (the nakedness of the brother of thy father): nie będziesz się zbliżał do jego żony (thou shalt not be drawing near to his wife), bo jest ona twoją ciotką (for she is thine aunt).

Verse 15: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości swojej synowej (the nakedness of thy daughter-in-law), bo jest ona żoną twojego syna (for she is the wife of thy son), nie będziesz odsłaniać jej nagości (thou shalt not be laying bare her nakedness).

Declension of synowa (f.)

sing. pl.
nom. synowa synowe
gen. synowej synowych
dat. synowej synowym
acc. synową synowe
instr. synową synowymi
loc. synowej synowych
voc. synowo synowe

Verse 16: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości swojej bratowej (the nakedness of thy sister-in-law), jest to nagość twojego brata (this is the nakedness of thy brother).

Verse 17: Nie będziesz odsłaniać (thou shalt not be laying bare) nagości kobiety i jej córki (the nakedness of a woman and her daughter). Nie będziesz brał córki jej syna ani córki jej córki (thou shalt be taking neither the daughter of her son nor the daughter of her daughter), aby odsłonić jej nagość (to lay bare her nakedness), bo są one jej ciałem (for they are her flesh). Byłaby to rozpusta: this would be depravity.

Verse 18: Nie będziesz brał kobiety (thou shalt not be taking a woman) razem z jej siostrą (together with her sister), aby odsłonić jej nagość za życia tamtej (to lay bare her nakedness in the life of that other one), byłoby to sposobnością do niezgody (this would be occasion unto discord).

Wersety 19-23

Vocabulary: zbliżać się (impf., to draw near), kobieta (f., woman), odsłonić (pf., to lay bare), nagość (f., nakedness), podczas (during), nieczystość (f., uncleanness), miesięczny (monthly), obcować (impf., to consort), cieleśnie (carnally), żona (f., wife), bliźni (m., neighbour), wylewać (impf., to pour forth), nasienie (n., seed), stać się (pf., to become), nieczysty (unclean), dawać (impf., to give), dziecko (n., child), przeprowadzić (pf., to convey), ogień (m., fire), sposób (m., manner), bezcześcić (impf., to pollute), imię (n., name), mężczyzna (m., man), obrzydliwość (f., abomination), żaden (not any), zwierzę (n., animal), stawać (impf., to come unto a stand), przed (before), złączyć (pf., to unite), sromota (f., shame).

Verse 19: Nie będziesz się zbliżał do kobiety (thou shalt not be drawing near to a woman), aby odsłonić jej nagość (to lay bare her nakedness), podczas jej nieczystości miesięcznej (during her monthly uncleanness).

Verse 20: Nie będziesz obcował cieleśnie (thou shalt not be consorting carnally) z żoną twojego bliźniego (with the wife of thy neighbour), wylewając nasienie (in pouring forth seed); przez to stałbyś się nieczystym (by this wouldest thou become unclean).

Verse 21: Nie będziesz dawał dziecka swojego (thou shalt not be giving thy child), aby było przeprowadzone przez ogień dla Molocha (that it may be conveyed by fire unto Moloch), nie będziesz w ten sposób bezcześcił imienia Boga swojego (thou shalt not in this manner be polluting the name of thy God). Ja jestem Pan: I am the Lord.

Verse 22: Nie będziesz obcował z mężczyzną (thou shalt not be consorting with a man), tak jak się obcuje z kobietą (so as one consorts with a woman). To jest obrzydliwość: this is an abomination.

Verse 23: Nie będziesz obcował cieleśnie (thou shalt not be consorting carnally) z żadnym zwierzęciem (with any animal); przez to stałbyś się nieczystym (by this wouldest thou become unclean). Także i kobieta nie będzie stawać przed zwierzęciem (also a woman shall not be coming unto a stand before an animal), aby się z nim złączyć (to join with it). To jest sromota: this is shame.

Wersety 24-30

Vocabulary: wszystek (all), rzecz (f., thing), plugawić się (impf., to pollute oneself), naród (m., nation), wypędzać (impf., to drive forth), przed (before), ziemia (f., land), stać się (pf., to become), nieczysty (unclean), ukarać (pf., to punish), wina (f., guilt), wypluć (pf., to spit forth), mieszkaniec (m., inhabitant), strzec (impf., to keep), ustawa (f., statute), wyrok (m., verdict), czynić (impf., to do), nic (not a thing), obrzydliwość (f., abomination), tubylec (m., native), przybysz (m., sojourner), osiedlić się (pf., to settle oneself), wśród (amongst), zostać (pf., to get), splugawić (pf., to befoul), wyplunąć (pf., to spit forth), powód (m., cause), z powodu (because of), splugawienie (n., befoulment), każdy (each), jeden (one), wyłączyć (pf., to shut forth), spośród (from amongst), lud (m., people), przestrzegać (impf., to observe), zarządzenie (n., decree), obyczaj (m, practice), obrzydliwy (abominable), rządzić się (impf., to govern oneself), splugawić się (pf., to befoul oneself).

Verse 24: Tymi wszystkimi rzeczami nie plugawcie się (by all these things pollute yourselves not), bo tymi wszystkimi rzeczami plugawiły się narody (for by all these things would the nations pollute themselves), które wypędzam przed wami (which I am driving forth before you).

Verse 25: Także i ziemia stała się nieczysta: also the land became unclean. Ukarałem ją więc za jej winę (I therefore punished it for its guilt), a ziemia wypluła swoich mieszkańców (and the land spit forth its inhabitants).

Verse 26: Strzeżcie więc ustaw i wyroków moich (observe therefore my statutes and my verdicts), nie czyńcie nic z tych obrzydliwości (do not a thing of these abominations). Nie będzie ich czynić ani tubylec (neither the native shall be doing them), ani przybysz, który osiedlił się wśród was (nor the sojourner who has settled himself amongst you).

Declension of wyrok (m.)

sing. pl.
nom. wyrok wyroki
gen. wyroku wyroków
dat. wyrokowi wyrokom
acc. wyrok wyroki
instr. wyrokiem wyrokami
loc. wyroku wyrokach
voc. wyroku wyroki

Verse 27: Bo wszystkie te obrzydliwości (for all these abominations) czynili mieszkańcy ziemi (would the inhabitants of the land do), którzy byli przed wami (who were before you), i ziemi została splugawiona (and the land was befouled).

Verse 28: Ale was ziemia nie wyplunie (but you the land will not spit forth) z powodu splugawienia jej (because of its befoulment), tak jak wypluła naród (so as it spit forth the nation), który był przed wami (which was before you).

Verse 29: Bo każdy, kto czyni jedną z tych obrzydliwości (for each who does one of these abominations), wszyscy, którzy je czynią (all who do them), będą wyłączeni spośród swojego ludu (shall be shut forth from amongst his people).

Verse 30: Będziecie więc przestrzegać mego zarządzenia (be therefore observing my decree), abyście nie czynili nic z obrzydliwych obyczajów (that you may do not a thing of the abominable practices), którymi się rządzono przed wami (whereby one would govern himself before you), abyście nie splugawili się przez nie (that you may not befoul yourselves by them). Ja jestem Pan, Bóg wasz: I am the Lord your God.