Polish language series: Wj 37, sprzęty przybytku

The thirty-seventh chapter of the book of Exodus recounts the execution of work on the holy furniture.

The first-time visitor to this site ought to begin his study of the Polish language here.

Read Wj 37

To read the Polish text of the Bible associated with the notes below or listen to its audio, visit Biblia Tysiąclecia and consult Wj 37. An archived version of the text is found here.

Wersety 1-5

Vocabulary: potem (then), zbudować (pf., to build), arka (f., ark), drzewo (n., wood), akacjowy (acacia-), długość (f,, length), wynosić (impf., to total), dwa (two), pół (one half), łokieć (m., cubit), szerokość (f., breadth), wysokość (f., height), półtora (one and one half), pokryć (pf., to cover), szczery (pure), złoto (n., gold), wewnątrz (inside), zewnątrz (outside), uczynić (pf., to make), dokoła (all round), złoty (golden), wieniec (m., rim), odlać (pf., to cast), cztery (four), pierścień (m., ring), przymocować (pf., to fix), róg (m., horn), jeden (one), bok (m., side), drugi (other), również (also), zrobić (pf., to make), drążek (m., pole), oba (both), włożyć (pf., to put in), służyć (impf., to serve), przenosić (impf., to carry).

Verse 1: Potem Besaleel zbudował arkę z drzewa akacjowego (then Bezalel built the ark from acacia wood), której długość wynosiła dwa i pół łokcia (whose length would total two and one half cubits), jej zaś szerokość i wysokość półtora łokcia (and its breadth and height one and one half cubits).

Verse 2: I pokrył ją szczerym złotem (and he covered it with pure gold) wewnątrz i zewnątrz (inside and out), i uczynił na niej dokoła złoty wieniec (and made thereon all round a golden rim).

Verse 3: Odlał dla niej cztery pierścienie ze złota (he cast therefor four rings from gold) i [przymocował] je do czterech jej rogów (and fixed them to its four horns): dwa pierścienie do jednego jej boku (two rings to its one side) i dwa pierścienie do drugiego jej boku (and two rings to its other side).

Verse 4: Również zrobił drążki z drzewa akacjowego (he also made poles from acacia wood) i pokrył je złotem (and covered them with gold).

Verse 5: I do pierścieni na obu bokach arki włożył te drążki (and into the rings on both sides of the ark did he put these poles) [służące] do jej przenoszenia (serving for its carrying).

Declension of bok (m.)

sing. pl.
nom. bok boki
gen. boku boków
dat. bokowi bokom
acc. bok boki
instr. bokiem bokami
loc. boku bokach
voc. boku boki

Wersety 6-9

Vocabulary: uczynić (pf., to make), też (also), przebłagalnia (f., propitiatory), szczery (pure), złoto (n., gold), długość (f., length), wynosić (impf., to total), dwa (two), pół (one half), łokieć (m., cubit), szerokość (f., breadth), półtora (one and one half), cherub (m., cherub), wykuć (pf., to hammer forth), oba (both), koniec (m., end), jeden (one), drugi (other), wykonać (pf., to execute), razem z (together with), bok (m., side), mieć (impf., to have), skrzydło (n., wing), rozpostarty (outstretched), ku górze (upwards), zakrywać (impf., to conceal), twarz (f., face), zwrócić (pf., to turn).

Verse 6: Uczynił też przebłagalnię ze szczerego złota (he also made a propitiatory from pure gold), a długość jej wynosiła dwa i pół łokcia (and its length would total two and one half cubits), jej zaś szerokość półtora łokcia (and its breadth one and one half cubits).

Verses 7-8: Dwa też cheruby wykuł ze złota (also two cherubim did he hammer forth from gold), uczynił zaś je na obu końcach przebłagalni (and he made them at both ends of the propitiatory): jednego cheruba na jednym końcu (the one cherub at the one end), a drugiego cheruba na drugim końcu przebłagalni (and the other cherub at the other end of the propitiatory). Wykonał cheruby razem z przebłagalnią (he executed the cherubim together with the propitiatory) na obu jej bokach (on both its sides).

Verse 9: Cheruby miały skrzydła rozpostarte ku górze (the cherubim had wings outstretched upwards) i zakrywały nimi przebłagalnię (and would conceal therewith the propitiatory). Twarze miały zwrócone jeden ku drugiemu ({their} faces had they turned the one towards the other), i ku przebłagalni były [zwrócone] twarze cherubów (and towards the propitiatory were turned the faces of the cherubim).

Declension of skrzydło (n.)

sing. pl.
nom. skrzydło skrzydła
gen. skrzydła skrzydeł
dat. skrzydłu skrzydłom
acc. skrzydło skrzydła
instr. skrzydłem skrzydłami
loc. skrzydle skrzydłach
voc. skrzydło skrzydła

Wersety 10-16

Vocabulary: zrobić (pf., to make), też (also), drzewo (n., wood), akacjowy (acacia-), stół (m., table), długość (f., length), wynosić (impf., to total), dwa (two), łokieć (m., cubit), szerokość (f., breadth), jeden (one), wysokość (f., height), półtora (one and one half), pokryć (pf., to cover), szczery (pure), złoto (n., gold), uczynić (pf., to make), dokoła (all round), złoty (golden), wieniec (m., rim), wokoło (all about), listwa (f., moulding), cztery (four), palec (m., finger), szeroki (broad), odlać (pf., to cast), następnie (next), pierścień (m., ring), przyprawić (pf., to attach), róg (m., horn), znajdować się (impf., to be found), noga (f., leg), blisko (near), włożyć (pf., to put in), drążek (m., pole), przenosić (impf., to carry), pomoca (f., help), także (also), naczynie (n., vessel), misa (f., basin), czasza (f., bowl), dzbanek (m., little pitcher), patera (f., patera), składać (impf., to submit), ofiara (f., offering), płynny (liquid).

Verse 10: Zrobił też z drzewa akacjowego stół (he also made from acacia wood a table), którego długość wynosiła dwa łokcie (whose length would total two cubits), jego szerokość jeden łokieć (its breadth one cubit) i jego wysokość półtora łokcia (and its height one and one half cubits).

Verse 11: Pokrył go szczerym złotem (he covered it with pure gold) i uczynił na nim dokoła złoty wieniec (and made thereon all round a golden rim).

Verse 12: I uczynił wokoło listwę (and he made all about a moulding) na cztery palce szeroką (to four fingers broad), i zrobił złoty wieniec dokoła tej listwy (and made a golden rim all round this moulding).

Verse 13: Odlał następnie cztery złote pierścienie (he cast next four golden rings) i przyprawił te pierścienie (and attached these rings) do czterech rogów [stołu] (to the four horns of the table), gdzie się znajdują cztery jego nogi (where its four legs were found).

Verse 14: Blisko listwy znajdowały się pierścienie (near the moulding were found the rings) do włożenia w nie drążków z drzewa akacjowego (for the putting therein of the poles from acacia wood) do przenoszenia stołu (for the carrying of the table).

Verse 15: A zrobił te drążki z drzewa akacjowego (and he made these poles from acacia wood) i pokrył je złotem (and covered them with gold). Przenoszono stół (the table would be carried [one would carry the table]) za ich pomocą (with their help).

Verse 16: Uczynił także ze szczerego złota (he also made from pure gold) naczynia do stołu (vessels for the table), misy i czasze (basins and bowls), dzbanki i patery (little pitchers and paterae) do składania ofiar płynnych (for the submitting of liquid offerings).

Declension of naczynie (n.)

sing. pl.
nom. naczynie naczynia
gen. naczynia naczyń
dat. naczyniu naczyniom
acc. naczynie naczynia
instr. naczyniem naczyniami
loc. naczyniu naczyniach
voc. naczynie naczynia

Wersety 17-19

Vocabulary: zrobić (pf., to make), też (also), świecznik (m., lampstand), szczery (pure), złoto (n., gold), ten sam (this same), wykuć (pf., to hammer forth), wraz z (together with), podstawa (f., base), trzon (m., shaft), kielich (m., calyx), pąk (m., bud), kwiat (m., flower), bryła (f., block), sześć (six), ramię (n., branch), wychodzić (impf., to come forth), bok (m., side), trzy (three), jeden (one), drugi (other), znajdować się (impf., to be found), kształt (m., form), migdałowy (almond-), tak (so).

Verse 17: Zrobił też świecznik ze szczerego złota (he also made a lampstand from pure gold), z tego samego złota wykuł ten świecznik (from this same gold did he hammer forth this lampstand) wraz z jego podstawą i trzonem (together with its base and shaft); jego kielichy oraz pąki i kwiaty były z tej samej bryły (its calyxes as well as buds and flowers were from this same block).

Verse 18: Sześć ramion wychodziło z jego boków (six branches would come forth from its sides), trzy ramiona świecznika z jednego jego boku (three branches of the lampstand from its one side) i trzy ramiona świecznika z drugiego jego boku (and three branches of the lampstand from its other side).

Verse 19: I znajdowały się na jednym ramieniu (and were found on one branch) trzy kielichy kształtu kwiatów migdałowych (three calyxes in the form of almond flowers) z pąkami i kwiatami (with buds and flowers), i trzy kielichy kształtu kwiatów migdałowych (and three calyxes in the form of almond flowers) na drugim ramieniu (on another branch) z pąkami i kwiatami (with buds and flowers). Tak [było] (so it was) na sześciu ramionach (on the six branches) wychodzących ze świecznika (coming forth from the lampstand).

Declension of kształt (m.)

sing. pl.
nom. kształt kształty
gen. kształtu kształtów
dat. kształtowi kształtom
acc. kształt kształty
instr. kształtem kształtami
loc. kształcie kształtach
voc. kształcie kształty

Wersety 20-24

Vocabulary: świecznik (n., lampstand), cztery (four), kielich (m., calyx), kształt (m., form), kwiat (m., flower), migdałowy (almond-), pąk (m., bud), jeden (one), pod (under), dwa (two), wychodzić (impf., to come forth), ramię (n., branch), następny (next), tak (so), sześć (six), sam (same), wykonać (pf., to execute), ten sam (this same), bryła (f., block), szczery (pure), złoto (n., gold), uczynić (pf., to make), siedem (seven), lampa (f., lamp), szczypce (pl., pincers), popielnica (f., ash-pan), knot (m., wick), talent (m., talent), wszystek (all), przyrząd (m., implement), należeć (impf., to belong).

Verse 20: Na świeczniku zaś (now on the lampstand) były cztery kielichy (were four calyxes) kształtu kwiatów migdałowych (in the form of almond flowers) z pąkami i kwiatami (with buds and flowers).

Verse 21: A pąk jeden (and one bud) był pod dwoma wychodzącymi z niego ramionami (was under two branches therefrom coming forth) i jeden pąk pod dwoma [następnymi] jego ramionami (and one bud under its next two branches). Tak było (so it was) pod sześcioma ramionami (under the six branches) wychodzącymi ze świecznika (coming forth from the lampstand).

Verse 22: Pąki te i ramiona (these buds and branches) wychodziły z samego świecznika (would come forth from the same lampstand) i były [wykonane] (and were executed) z tej samej bryły szczerego złota (from this same block of pure gold).

Verse 23: Uczynił ze szczerego złota siedem lamp (he made from pure gold seven lamps) oraz szczypce i popielnice do knotów (as well as pincers and ash-pans for the wicks).

Declension of knot (m.)

sing. pl.
nom. knot knoty
gen. knota knotów
dat. knotowi knotom
acc. knot knoty
instr. knotem knotami
loc. knocie knotach
voc. knocie knoty

Verse 24: Z talentu zaś szczerego złota (and from a talent of pure gold) wykonał świecznik (did he execute the lampstand) i wszystkie przyrządy należące do niego (and all the implements belonging thereto).

Wersety 25-29

Vocabulary: potem (then), spalać (impf., to burn), kadzidło (n., incense), zbudować (pf., to build), drzewo (n., wood), akacjowy (acacia-), ołtarz (m., altar), długość (f., length), wynosić (impf., to total), jeden (one), łokieć (m., cubit), szerokość (f., breadth), kwadratowy (square), wysokość (f., height), mieć (impf., to have), dwa (two), wychodzić (impf., to come forth), róg (m., horn), pokryć (pf., to cover), szczery (pure), złoto (n., gold), wierzch (m., top), bok (m., side), wokoło (all about), uczynić (pf., to make), złoty (golden), wieniec (m., rim), dokoła (all round), poniżej (below), umieścić (pf., to place), pierścień (m., ring), drążek (m., pole), pomoca (f., help), przenosić (impf., to carry), wykonać (pf., to execute), sporządzić (pf., to fabricate), również (also), święty (holy), olej (m., oil), namaszczać (impf., to anoint), pachnący (aromatic), jak (as), robić (impf., to make), sporządzać (impf., to fabricate), wonność (f., fragrance).

Verse 25: Potem do spalania kadzidła (then for the burning of incense) zbudował z drzewa akacjowego ołtarz (did he build from acacia wood the altar); jego długość wynosiła jeden łokieć (its length would total one cubit), i jedenjego szerokość (and one its breadth), i był kwadratowy (and it was square), a wysokości miał dwa łokcie (and of breadth had two cubits). I wychodziły z niego rogi: and horns would come forth therefrom.

Verse 26: Pokrył go szczerym złotem (he covered it with pure gold), jego wierzch i jego boki wokoło, i jego rogi (its top and its sides all about, and its horns); uczynił na nim złoty wieniec dokoła (he made thereon a golden rim all round).

Verse 27: Poniżej zaś tego wieńca (and below this rim) na dwóch jego bokach (on its two sides) umieścił dwa złote pierścienie na drążki (did he place two golden rings for the poles), za pomocą których się go przenosi (by help whereof it would be carried).

Verse 28: A drążki wykonał z drzewa akacjowego (and the poles did he execute from acacia wood) i pokrył złotem (and cover with gold).

Verse 29: Sporządził również święty olej namaszczania (he also fabricated the holy anointing oil) oraz pachnące kadzidło (and aromatic incense), jak robi sporządzający wonności (as maketh the fabricator of fragrances).