Polish language series: Wj 27, ołtarz całopalenia

In the twenty-seventh chapter of the book of Exodus, God gives instructions regarding the preparation of the following: ołtarz całopalenia (the altar of holocaust); dziedziniec (the court); oliwa do świecznika (olive oil for the lampstand).

If you are arriving on this site for the first time, begin your study of the Polish language here.

Read Wj 27

To read the Polish text of the Bible associated with the notes below or listen to its audio, visit Biblia Tysiąclecia and consult Wj 27. An archived version of the text is found here.

Wersety 1-8

Vocabulary: zbudować (pf., to build), ołtarz (m., altar), drzewo (n., wood), akacjowy (of acacia), pięć (five), łokieć (m., cubit), długość (f,, length), szerokość (f., breadth), kwadratowy (square), wysoki (high), trzy (three), uczynić (pf., to make, to do), róg (m., horn, corner), cztery (four), narożnik (m., corner), wystawać (impf., to protrude, to stick out), wzwyż (upwards), pokryć (pf., to cover, to overlay), brąz (m., bronze), zrobić (pf., to make, to do), popielnica (f., ash-pan), zsypywać (impf., to pour), zatłuścić (pf., to make fatty), popiół (m., ash), łopatka (f., {little} shovel), kropielnica (f., basin), widełki (pl., fork), kadzielnica (f., censer), przybory (pl., utensils, implements), wykonać (pf., to execute), krata (f., grating), forma (f., form, shape), siatka (f., net), pierścień (m., ring), umocować (pf., to fasten, to secure), dół (m., bottom, lower part), obramowanie (n., border, edge), sięgać (impf., to reach, to extend), połowa (f., half), drążek (m., pole, bar), wkładać (impf., to put in, to insert, to introduce), bok (m., side, flank), czas (m., time), przenosić (impf., to carry, to bear), deska (f., plank), wydrążony (hollow), wewnątrz (inside), wzór (m., pattern, model, exemplar), ukazać (pf., to show), góra (f., mount, mountain).

Verse 1: I zbudujesz ołtarz z drzewa akacjowego (and you shall build the altar of acacia wood), mający pięć łokci długości i pięć łokci szerokości (measuring five cubits in length and five cubits in breadth [having five cubits of length and five cubits of breadth]). Ołtarz będzie więc kwadratowy (the altar shall therefore be square), a wysoki na trzy łokcie (and three cubits high).

Verse 2: I uczynisz rogi (and you shall make horns) w czterech narożnikach ołtarza (in the four corners of the altar), a będą wystawały z niego wzwyż (and they shall protrude [shall be protruding] upwards from it), i pokryjesz go brązem (and you shall overlay it with bronze).

Declension of róg (m.)

sing. pl.
nom. róg rogi
gen. rogu rogów
dat. rogowi rogom
acc. róg rogi
instr. rogiem rogami
loc. rogu rogach
voc. rogu rogi

Verse 3: I zrobisz popielnice (and you shall make ash-pans) do zsypywania zatłuszczonego popiołu (to pour ashes mixed with fat [for the pouring of ash made fatty]) oraz łopatki, kropielnice, widełki i kadzielnice (as well as {little} shovels, basins, forks and censers). Wszystkie te przybory (all these utensils) wykonasz z brązu (shall you execute of bronze).

Verse 4: Z brązu też wykonasz kratę do ołtarza (of bronze shall you also execute a grating for the altar) w formie siatki (in the form of a net), a nad tą siatką na czterech rogach zrobisz cztery pierścienie (and upon [over] this net at its four corners shall you make four rings).

Verse 5: Umocujesz je u dołu (you shall secure it down below) pod obramowaniem (under the border), tak żeby siatka sięgała do połowy ołtarza (so that the net should extend [be extending] to mid-altar [to half-altar (to half of altar)]).

Verse 6: I zrobisz drążki do ołtarza z drzewa akacjowego (and you shall make poles of acacia wood for the altar) i pokryjesz je brązem (and shall overlay them with bronze).

Verse 7: A będzie się wkładało drążki te do pierścieni (and these poles shall be inserted into the rings) i będą one po obu bokach ołtarza (and they shall be on both sides of the altar) w czasie przenoszenia go (whilst it is being carried [at the time (in the time) of the carrying it]).

Verse 8: Uczynisz go z desek tak (so shall you shall make it of planks), aby był wydrążony wewnątrz (that it may be hollow inside), według wzoru (according to the pattern), jaki ci ukazałem na górze (that I showed you on the mountain).

Wersety 9-13

Vocabulary: następnie (then), zbudować (pf., to build), dziedziniec (m., court), przybytek (m., sanctuary), zasłona (f., veil), kręcić (impf., to twist), bisior (m., byssus), strona (f., side), południowy (southern), sto (one hundred), łokieć (m., cubit), długi (long), dwadzieścia (twenty), słup (m., pillar), podstawa (f., base), brąz (m., bronze), haczyk (m., hook), klamra (f., clasp), srebro (n., silver), północny (northern), szerokość (f., breadth), zachodni (western), pięćdziesiąt (fifty), dziesięć (ten), wschodni (eastern), również (also).

Verses 9-10: Następnie zbudujesz dziedziniec przybytku: then you shall build the court of the sanctuary. Zasłony dziedzińca (the veils of the court) z kręconego bisioru (of twisted byssus) po stronie południowej (on the south side) będą sto łokci długie (shall be one hundred cubits long), a do tego dwadzieścia słupów i dwadzieścia podstaw z brązu (in addition to which are twenty pillars and twenty bases of bronze) oraz haczyki i klamry ze srebra (as well as hooks and clasps of silver).

Declension of dziedziniec (m.)

sing. pl.
nom. dziedziniec dziedzińce
gen. dziedzińca dziedzińców
dat. dziedzińcowi dziedzińcom
acc. dziedziniec dziedzińce
instr. dziedzińcem dziedzińcami
loc. dziedzińcu dziedzińcach
voc. dziedzińcu dziedzińce

Verse 11: Tak samo (likewise) po stronie północnej (on the north side) zasłony będą sto łokci długie (shall the veils be one hundred cubits long), a ponadto dwadzieścia słupów (and moreover twenty pillars), dwadzieścia podstaw z brązu (twenty bases of bronze) oraz haczyki i klamry ze srebra (as well as hooks and clasps of silver).

Verse 12: Na szerokości dziedzińca (for the breadth of the court) po stronie zachodniej (on the west side) zasłona będzie miała pięćdziesiąt łokci (the veil shall measure [shall be having] fifty cubits), a do tego dziesięć słupów i dziesięć podstaw (in addition to which are ten pillars and ten bases).

Verse 13: Na szerokości dziedzińca (for the breadth of the court) po stronie wschodniej (on the east side) będzie miała również pięćdziesiąt łokci (it shall also measure [shall be having] fifty cubits).

Wersety 14-19

Vocabulary: zasłona (f., veil), boczny (side), ściana (f., wall), piętnaście (fifteen), łokieć (m., cubit), trzy (three), słup (m., pillar), podstawa (f., base), wejście (n., entrance), dziedziniec (m., court), dać (pf., to give), dwadzieścia (twenty), purpura fioletowa (f., purple-blue), purpura czerwona (f., purple-red), karmazyn (m., crimson), bisior (m., byssus), wielobarwnie (colourfully, in many colours) wyszywać (impf., to embroider), cztery (four), dokoła (all round), winien (ought), zaopatrzyć (pf., to furnish, to equip), srebrny (of silver), klamra (f., clasp), haczyk (m., hook), srebro (n., silver), brąz (m., bronze), długość (f., length), wynosić (impf., to amount, to total), sto (one hundred), szerokość (f., breadth), pięćdziesiąt (fifty), wysokość (f., height), pięć (five), kręcić (impf., to twist), naczynie (n., vessel), przybytek (m., sanctuary), jakikolwiek (any… whatsoever), użytek (m., use), palik (m., stake, peg).

Verse 14: Zasłony jednej bocznej ściany (the veils of one side wall) będą miały piętnaście łokci (shall measure [shall be having] fifteen cubits) oraz trzy słupy i trzy podstawy (and {have} three pillars and three bases).

Verse 15: Zasłony zaś drugiej ściany bocznej (and the veils on the other side wall) będą miały piętnaście łokci (shall measure [shall be having] fifteen cubits) oraz trzy słupy i trzy podstawy (and {have} three pillars and three bases).

Verse 16: Przy wejściu na dziedziniec (at the entrance to the court) dasz zasłonę na dwadzieścia łokci (you shall furnish a veil to twenty cubits {in length}) z fioletowej i czerwonej purpury (of purple-blue and purple-red), karmazynu (of crimson), z bisioru wielobarwnie wyszywaną (colourfully embroidered with byssus [of byssus]), a do tego cztery słupy i cztery podstawy (in addition to which are four pillars and four bases).

Verse 17: Wszystkie słupy dokoła dziedzińca (all the pillars all round the court) winny być zaopatrzone w srebrne klamry (are to be furnished with [in] silver clasps); haczyki zaś będą ze srebra (the hooks, for their part, shall be of silver), a podstawy z brązu (whereas the bases {shall be} of bronze).

Verse 18: Długość dziedzińca będzie wynosiła sto łokci (the length of the court shall total [shall be totalling] one hundred cubits), szerokość pięćdziesiąt łokci (the breadth fifty cubits), a wysokość pięć łokci (and the height five cubits) [z zasłonami] z kręconego bisioru i z podstawami z brązu (with veils of twisted byssus and with bases of bronze).

Verse 19: Wszystkie naczynia przybytku (all the vessels of the sanctuary) do jakiegokolwiek użytku (for whatsoever use), wszystkie jego paliki (all its stakes) i wszystkie paliki dziedzińca (and all the stakes of the court) będą z brązu (shall be of bronze).

Wersety 20-21

Vocabulary: rozkazać (pf., to command), Izraelita (m., Israelite), przynieść (pf., to bring), świecznik (m., lampstand), oliwa (f., olive oil), czysty (pure), wycisnąć (pf., to extract), oliwka (f., olive), ciągły (continual), podtrzymywać (impf., to sustain, to keep up), światło (n., light), lampa (f., lamp), namiot (m., tent), spotkanie (n., meeting), zewnątrz (outside), zasłona (f., veil), świadectwo (n., testimony), syn (m., son), przygotowywać (impf., to prepare, to make ready), płonąć (impf., to burn), wieczór (m., evening), rano (n., morning), prawo (n., law), wieczny (eternal), pokolenie (n., generation).

Thus read the final two verses of this chapter: Ty rozkażesz Izraelitom (you shall command the Israelites), aby przynieśli do świecznika oliwę czystą (that they should bring pure olive oil for the lampstand), wyciśniętą z oliwek (extracted from olives), dla ciągłego podtrzymywania światła w lampie (for the continual sustenance of light in a lamp) w Namiocie Spotkania (in the tent of meeting) na zewnątrz zasłony (outside the veil), która jest przed Świadectwem (which is before the testimony). Aaron zaś (as for Aaron) wraz z synami swymi będzie ją przygotowywać (along with his sons shall he prepare [shall he be preparing] it), aby płonęła przed Panem (that it may burn [be burning] before the Lord) od wieczora do rana (from evening to morning). Takie jest prawo wieczne (such is an eternal law) przez wszystkie pokolenia (through all generations) dla Izraelitów (for the Israelites).