Polish language series: Wj 6, drugi opis powołania Mojżesza

The sixth chapter of the book of Exodus tells of: drugi opis powołania Mojżesza (second description of the appointment of Moses). The masculine opis means description, account; as for the neuter powołanie, this is the Polish for appointment, calling.

If you are arriving on this site for the first time, begin your study of the Polish language here.

Read Wj 6

To read the Polish text of the Bible associated with the notes below or listen to its audio, visit Biblia Tysiąclecia and consult Wj 6. An archived version of the text can be found here.

Wersety 1-4

  • objawić (pf.), to reveal
  • objawić się (pf.), to manifest oneself
  • ustanowić (pf.), to establish, to institute

Review: rzec (pf., to say), wtedy (then), ujrzeć (pf., to see), uczynić (pf., to do, to make), faraon (m., pharaoh), zmusić (pf., to force, to compel), mocny (strong, mighty), ręka (f., hand), wypuścić (pf., to release, to let go), wypędzić (pf., to drive out, to expel), kraj (m., land, country), rozmawiać (impf., to speak, to talk), powiedzieć (pf., to say), objawić się (pf., to manifest oneself), wszechmocny (almighty), imię (n., name), ponadto (moreover), przymierze (n., covenant), dać (pf., to give), wędrówka (f., wandering, journeying, pilgrimage), przebywać (impf., to sojourn, to stay), przybysz (m., sojourner, resident foreigner).

Verse 1: Pan rzekł wtedy do Mojżesza (the Lord then said to Moses): teraz ujrzysz (you shall now see), co uczynię faraonowi (what I will do to Pharaoh). [Zmuszony] mocną ręką (compelled by a mighty hand) wypuści ich (he will let them go) i mocną ręką wypędzi ich ze swego kraju (and by a mighty hand will he drive them out of his land). Consider the following formations: uczyn > uczyni (he will do); zmus > zmusi (he will compel); wypuśc > wypuści (he will release); wypędz > wypędzi (he will expel).

Verse 2: Bóg rozmawiał z Mojżeszem (God spoke [was speaking] with Moses) i powiedział mu (and said to him): Jam jest Jahwe (I am Yahweh). Jam jest = ja jestem. In jam jest, first-person is indicated by the m attached to ja, rather than in the verb.

Verse 3: Ja objawiłem się (I have manifested myself) Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi (to Abraham, Isaac and Jacob) jako Bóg Wszechmocny (as God Almighty), ale imienia mego, Jahwe, nie objawiłem im (but I did not reveal my name Yahweh to them).

Verse 4: Ponadto ustanowiłem też przymierze moje z nimi (I have moreover also established my covenant with them), że im dam kraj Kanaan (to give them [that I will give them] the land of Canaan), kraj ich wędrówek (the land of their pilgrimage), gdzie przebywali jako przybysze (where they were staying as sojourners). Of oni, you find in the text of this verse the instrumental nimi (z nimi, with them) and the dative im (unto them); the declension of oni is presented below.

Declension of oni

nom. oni
gen. ich
nich
dat. im
acc. ich
nich
instr. nimi
loc. nich
voc.

Wersety 5-8

  • obciążyć (pf.), to burden, to load
  • wspomnieć (pf.), to remember
  • wybawić (pf.), to redeem, to deliver
  • wyswobodzić (pf.), to redeem, to deliver
  • surowy, severe, stern
  • zaiste, verily, indeed

Review: także (also, likewise), usłyszeć (pf., to hear), jęk (m., moaning, groaning), Izraelita (m., Israelite), Egipcjanin (m., Egyptian), robota (f., work, labour, toil), przymierze (n., covenant), przeto (therefore), powiedzieć (pf., to say), syn (m., son), izraelski (Israelite), uwolnić (pf., to free, to release), jarzmo (n., yoke), egipski (Egyptian), niewola (f., slavery, servitude), wyciągnąć (pf., to extend), ramię (n., arm), kara (f., punishment, chastisement), wziąć (pf., to take), lud (m., people), przekonać się (pf., to ascertain), spod (from under), wprowadzić (pf., to conduct, to bring, to lead), ziemia (f., land, earth), ręka (f., hand), podnieść (pf., to raise), przysięgnąć (pf., to swear), dać (pf., to give), własność (f., possession, property).

Verse 5: Ja także usłyszałem jęk Izraelitów (I have also heard the groaning of the Israelites), których Egipcjanie obciążyli robotami (whom the Egyptians have burdened with labours), i wspomniałem na moje przymierze (and I have remembered my covenant). You find in this verse the nouns Izraelita (m., Israelite) and Egipcjanin (m., Egyptian); their nominative plural forms are Izraelici (pl., Israelites) and Egipcjanie (pl., Egyptians). The entire declension of Egipcjanin can be found through the declensions page; as for the declension of Izraelita, it is presented below. Consider these nouns alongside the adjectives izraelski (Israelite) and egipski (Egyptian) found in verse 6 ahead.

Declension of Izraelita (m.)

sing. pl.
nom. Izraelita Izraelici
gen. Izraelity Izraelitów
dat. Izraelicie Izraelitom
acc. Izraelitę Izraelitów
instr. Izraelitą Izraelitami
loc. Izraelicie Izraelitach
voc. Izraelito Izraelici

Verse 6: Przeto powiedz synom izraelskim (say, therefore, to the sons of Israel [to the Israelite sons]): Ja jestem Pan (I am the Lord). Uwolnię was od jarzma egipskiego (I will free you from the yoke of the Egyptians [from the Egyptian yoke]) i wybawię was z niewoli (and will deliver you from bondage), i wyswobodzę was (and will redeem you) wyciągniętym ramieniem (with an outstretched arm) i przez surowe kary (and through severe chastisements).

Verse 7: I wezmę sobie was za mój lud (and I will take you to me as my people), i będę wam Bogiem (and I will be God to you), i przekonacie się (and you shall know [shall ascertain]), że Ja, Pan, Bóg wasz (that I, the Lord your God), uwolniłem was spod jarzma egipskiego (have freed you from under the yoke of the Egyptians [from under the Egyptian yoke]).

Verse 8: Potem wprowadzę was do ziemi (and I will bring you to the land), którą z ręką podniesioną przysiągłem dać (which, with raised hand, I swore to give) Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi (to Abraham, Isaac and Jacob). Dam ją wam na własność: I will give it to you for a possession. Zaiste, Ja jestem Pan: verily, I am the Lord.

Wersety 9-13

  • wymawiać się (impf.), to appeal
  • mówienie (n.), speech
  • trudność (f.), difficulty

Review: oznajmić (pf., to declare, to make known), słowo (n., word), Izraelita (m., Israelite), chcieć (impf., to want), słuchać (impf., to listen, to heed), powód (m., cause, reason), udręka (f., torment, anguish, distress), duch (m., spirit), ciężki (heavy, severe), robota (f., work, labour, toil), iść (impf., to go), powiedzieć (pf., to say, to tell), faraon (m., pharaoh), król (m., king), egipski (Egyptian), wypuścić (pf., to release, to let go), kraj (m., land, country), mówić (impf., to say, to speak), sprawiać (impf., to cause, to occasion, to bring about), dać (pf., to give), rozkaz (m., command, order), pozwolić (pf., to permit, to allow), wyjść (pf., to go/come out, to exit), ziemia (f., land).

Verse 9: Mojżesz oznajmił te słowa Izraelitom (Moses made known these words to the Israelites), którzy nie chcieli ich słuchać (who refused [were not wanting] to heed him) z powodu udręki ducha (on account of their torment of spirit) i z powodu ciężkich robót (and on account of their heavy labours).

Verses 10-11: Pan powiedział do Mojżesza (the Lord said to Moses): idź i powiedz faraonowi, królowi egipskiemu (go and tell Pharaoh king of Egypt [go and tell the pharaoh Egyptian king]), aby wypuścił Izraelitów ze swego kraju (to let the Israelites go [in order that he should let the Israelites go] from his land).

Verse 12: Mojżesz wymawiał się przed Panem (Moses appealed to the Lord) mówiąc (saying): jeśli Izraelici nie chcą mię słuchać (if the Israelites refuse [do not want] to heed me), jakże faraon będzie słuchał mnie (how ever shall Pharaoh heed me [how ever shall Pharaoh be heeding me]), któremu mówienie sprawia trudność? (for whom [unto whom] speech causes difficulty?).

Verse 13: Pan powiedział do Mojżesza i Aarona (the Lord spoke to Moses and Aaron) i dał im rozkaz dla Izraelitów i dla faraona, króla egipskiego (and gave them an order in regard to the Israelites and Pharaoh king of Egypt [for the Israelites and for the pharaoh Egyptian king]), aby pozwolił wyjść Izraelitom z ziemi egipskiej (that he should permit the Israelites to go forth from the land of Egypt [Egyptian land]).

Wersety 14-30

  • ród (m.), tribe, house
  • ciotka (f.), aunt
  • lewicki, Levite
  • tłumaczyć się (impf.), to explain oneself

Review: oto (here is, this is), naczelnik (m., leader, chief), syn (m., son), pierworodny (firstborn), rodzina (f., family), Kananejka (f., Canaanite woman), imię (n., name), rok (m., year), życie (n., life), według (according to), rodowód (m., lineage), wziąć (pf., to take), żona (f., wife), urodzić (pf., to bear), córka (f., daughter), siostra (f., sister), głowa (f., head), właśnie (the same/very), rzec (pf., to say), wyprowadzić (pf., to bring forth), Egipt (m., Egypt), zastęp (m., array, rank), przemawiać (impf., to speak), faraon (m., pharaoh), król (m., king), egipski (Egyptian), ziemia (f., land), powiedzieć (pf., to say, to tell), mówienie (n., speech), sprawiać (impf., to cause, to occasion, to bring about), trudność (f., difficulty), zechcieć (pf., to be so kind as to, to consent), słuchać (impf., to listen, to heed).

Verse 14: Oto naczelnicy rodów (these are the chiefs of tribes; these are the leaders of houses): synowie Rubena, pierworodnego Izraela (the sons of Reuben, firstborn of Israel): Henoch i Pallu, Chesron i Karmi (Enoch and Pallu, Hezron and Carmi); to są rodziny Rubena (these are the families of Reuben).

Declension of rodzina (f.)

sing. pl.
nom. rodzina rodziny
gen. rodziny rodzin
dat. rodzinie rodzinom
acc. rodzinę rodziny
instr. rodziną rodzinami
loc. rodzinie rodzinach
voc. rodzino rodziny

Verse 15: Synowie Symeona (the sons of Simeon): Jemuel (Jemuel), Jamin (Jamin), Ohad (Ohad), Jakin (Jachin), Sochar (Zohar) i Szaul, syn Kananejki (and Shaul, son of a Canaanite woman); to są rodziny Symeona (these are the families of Simeon).

Verse 16: Oto imiona synów Lewiego z ich rodzinami (these are the names of the sons of Levi with their families): Gerszon (Gershon), Kehat (Kohath) i Merari (and Merari). Lat życia Lewiego (the years of Levi’s life) było sto trzydzieści siedem (were one hundred and thirty-seven). Review: How to count in Polish.

Verse 17: Synowie Gerszona (the sons of Gershon): Libni i Szimei (Libni and Shimei), według ich rodzin (according to their families).

Verse 18: Synowie Kehata (the sons of Kohath): Amram i Jishar (Amram and Izhar), Chebron i Uzzjel (Hebron and Uzziel). Lat życia Kehata (the years of Kohath’s life) było sto trzydzieści trzy (were one hundred and thirty-three).

Verse 19: Synowie Merariego (the sons of Merari): Machli i Muszi (Mahli and Mushi). Oto rodziny Lewiego (these are the families of Levi) według ich rodowodów (according to their genealogies).

Verse 20: Amram wziął za żonę ciotkę swoją, Jokebed (Amram took for wife his aunt Jochebed), która mu urodziła Aarona i Mojżesza (who bore him Aaron and Moses). Lat życia Amrama (the years of Amram’s life) było sto trzydzieści siedem (were one hundred and thirty-seven).

Verse 21: Synowie Jishara (the sons of Izhar): Korah, Nefeg i Zikri (Korah, Nepheg and Zichri).

Verse 22: Synowie Uzzjela (the sons of Uzziel): Miszael, Elsafan i Sitri (Mishael, Elzaphan and Sithri).

Verse 23: Aaron wziął za żonę Elżbietę, córkę Aminadaba, siostrę Nachszona (Aaron took for wife Elisheba, daughter of Amminadab, sister of Nahshon), która mu urodziła Nadaba, Abihu, Eleazara i Itamara (who bore him Nadab, Abihu, Eleazar and Ithamar).

Verse 24: Synowie Koracha (the sons of Korah): Assir, Elkana i Abiasaf (Assir, Elkanah and Abiasaph). Oto rody Korachitów: these are the tribes of the Korahites. Korachita (m.): Korahite.

Verse 25: Eleazar, syn Aarona, wziął za żonę jedną z córek Putiela (Aaron’s son Eleazar took for wife one of Putiel’s daughters), i ona urodziła mu Pinchasa (and she bore him Phinehas). To są głowy rodów lewickich według ich rodzin: these are the heads of the Levite tribes according to their families.

Verse 26: Oto są ci, Aaron i Mojżesz, do których właśnie rzekł Pan (it is the same Aaron and Moses to whom the Lord said [it is these, Aaron and Moses, the same (precisely) to whom the Lord said]): wyprowadźcie synów Izraela z Egiptu (bring the sons of Israel out of Egypt) według ich zastępów (according to their ranks).

Verse 27: To oni przemawiali do faraona, króla egipskiego (it was they who spoke to Pharaoh king of Egypt [it was they who were speaking to the pharaoh Egyptian king]), i wyprowadzili Izraelitów z Egiptu (and they brought the Israelites out of Egypt): oni, Mojżesz i Aaron (they, Moses and Aaron).

Verses 28-29: Gdy Pan przemawiał do Mojżesza w ziemi egipskiej (when the Lord spoke to Moses in the land of Egypt [when the Lord was speaking to Moses in the Egyptian land]), powiedział mu wtedy Pan (the Lord then said to him): Ja jestem Pan (I am the Lord). Powiedz faraonowi, królowi egipskiemu (tell Pharaoh king of Egypt), wszystko, co ci powiedziałem (all that I have said to you).

Verse 30: A Mojżesz tak się tłumaczył przed Panem (but Moses explained [was explaining] himself thus before the Lord): oto mówienie sprawia mi trudność (behold, speech causes me difficulty). Jakże więc faraon zechce mię słuchać?: how ever then shall Pharaoh consent to heed me?