Polish language series: Rdz 33, spotkanie z Ezawem

From the headings of the thirty-third chapter of the book of Genesis: spotkanie z Ezawem (meeting with Esau); Jakub przybywa do Kanaanu (Jacob arrives in Canaan); Jakub w Sychem (Jacob in Shechem).

If you are arriving on this site for the first time, begin your study of the Polish language here.

Read Rdz 33

To read the Polish text of the Bible associated with the notes below or listen to its audio, visit Biblia Tysiąclecia and consult Rdz 33. An archived version of the text can be found here.

Wersety 1-9

  • nadciągać (impf.), to near, to approach
  • uszykować (pf.), to prepare, to ready
  • przód (m.), front
  • nieco, a little, somewhat
  • pospieszyć (pf.), to hasten
  • objąć (pf.), to embrace, to hug
  • obdarzyć (pf.), to endow, to bestow
  • przystąpić (pf.), to approach
  • dużo, much, many, plenty

Review: spojrzeć (pf., to look), zobaczyć (pf., to see), czterysta (four hundred), człowiek (m., man; pl., ludzie), podzielić (pf., to divide), dziecko (n., child), między (between), niewolnica (f., slavewoman), tył (m., back, rear), iść (impf., to go, to walk), wszystek (all, every), siedem (seven), raz (m., time), oddać pokłon (pf., to make obeisance), brat (m., brother), zanim (before), zbliżyć się (pf., to draw near), spotkanie (n., meeting), szyja (f., neck), ucałować (pf., to kiss), rozpłakać się (pf., to break into tears), spostrzec (pf., to notice, to see), kobieta (f., woman), zapytać (pf., to ask), odpowiedzieć (pf., to respond), łaskawie (kindly), sługa (m., servant), wreszcie (lastly, finally), stado (n., herd, drove), spotkać (pf., to meet, to come across), oby (would to God, may), darzyć (impf., to grant, to bestow), życzliwość (f., kindness, favour), pan (m., lord), zostać (pf., to remain).

Verses 1-2: Jakub spojrzał i zobaczył (Jacob looked up and saw), że Ezaw nadciąga z czterystu ludźmi (that Esau was nearing with four hundred men). Podzieliwszy więc dzieci między Leę, Rachelę i dwie niewolnice (having therefore divided the children between Leah, Rachel and the two slavewomen), uszykował niewolnice z ich dziećmi na przedzie (he readied the slavewomen with their children at the front), Leę z jej dziećmi nieco w tyle (Leah with her children a little farther back [a little in rear]), a za nimi Rachelę i Józefa (and Rachel and Joseph behind them).

Verse 3: Sam zaś (he himself, on the other hand), idąc przed wszystkimi (going ahead of everyone), siedem razy oddał pokłon swemu bratu (made obeisance seven times to his brother), zanim się do niego zbliżył (before he drew near to him).

Verses 4-5: Ezaw pospieszył na jego spotkanie (Esau hastened to meet him [hastened to his meeting]) i objąwszy go za szyję (and having embraced him by the neck) ucałował go (kissed him); i rozpłakali się obaj (and they both broke into tears). Gdy Ezaw spostrzegłszy kobiety i dzieci (when Esau noticed the women and children), zapytał (he asked): a ci kim są dla ciebie? (and who are these with you [and these, who are they for you]?). Jacob says: to dzieci, którymi (these are the children with whom) Bóg łaskawie obdarzył twego sługę (God has kindly bestowed your servant).

Verse 6: Wtedy zbliżyły się niewolnice ze swymi dziećmi (the slavewomen with their children then came forward) i oddały pokłon (and made obeisance).

Verse 7: Potem przystąpiła Lea z dziećmi i oddała pokłon (Leah with her children then came forward and made obeisance), a wreszcie Józef z Rachelą, którzy też oddali pokłon (and, lastly, Joseph and Rachel, who also made obeisance).

Verse 8: Esau asks his brother: dla kogo są te wszystkie stada, które spotkałem? (what is the meaning of all these droves that I have come across [for what are all these droves which I came across]?). And Jacob: obyś mnie darzył życzliwością, panie mój (would that you bestow me with your favour, my lord).

Verse 9: Na to Ezaw (to which Esau said): mam ja dużo, bracie mój (I have plenty, my brother), niechaj przy tobie zostanie to, co jest twoje (let what is yours remain with you).

Wersety 10-17

  • ależ nie, nothing of the sort
  • nadziemski, heavenly, celestial
  • nalegać (impf.), to insist
  • ruszać (impf.), to set off
  • razem, together
  • wątły, frail
  • młode (n.), young (of animal)
  • choćby, as much as, even
  • nadążyć (pf.), to keep up
  • szałas (m.), hut

Review: darzyć (impf., to grant, to bestow), życzliwość (f., kindness, favour), przyjąć (pf., to receive, to accept), dar (m., gift), bo przecież (after all, for), ujrzeć (pf., to see), oblicze (n., face), istota (f., creature), okazać (pf., to show), wielki (great, big, large), przeznaczyć (pf., to intend, to assign), obdarzyć (pf., to endow, to bestow), sowicie (generously, amply), wszystko (everything), (up to, until), wreszcie (finally, at last), po czym (thereupon), rzec (pf., to say), droga (f., way, road), chodzić (impf., to go), iść (impf., to go), odpowiedzieć (pf., to respond), wiedzieć (impf., to know), pan (m., lord), dziecko (n., child), owca (f., ewe), krowa (f., cow), karmić (impf., to suckle, to nurse), pędzić (impf., to drive), dzień (m., day), paść (pf., to fall), trzoda (f., flock), sługa (m., servant) powoli (slowly), móc (impf., may, can, to be able), przyjść (pf., to arrive, to come), zapytać (pf., to ask), zostawić (pf., to leave), kilka (some, a few), skoro (given that), udać się (pf., to go, to proceed), powrotny (return), wyruszyć (pf., to leave, to set out), zbudować (pf., to build), dom (m., house), stado (n., flock, herd), postawić (pf., to set up, to raise), nazwać (pf., to name), miejscowość (f., place, locality).

Verse 10: Jacob says: Ależ nie (nothing of the sort). He continues: jeśli mnie darzysz życzliwością (if you bestow [will bestow] me with your favour), przyjmij ode mnie ten mój dar (accept from me this my gift). Bo przecież gdym ujrzał twe oblicze (for when I saw your face), było ono obliczem jakby istoty nadziemskiej (it was like the face of a heavenly creature) i okazałeś mi wielką życzliwość (and you have shown me great kindness).

Verse 11: Przyjmij więc dar mój (so accept my gift), który dla ciebie przeznaczyłem (which I have meant for you); Bóg obdarzył mnie sowicie: mam wszystko (God has bestowed me generously). I tak nalegał na niego, aż wreszcie przyjął: and he insisted so, until finally he accepted.

Verse 12: Po czym Ezaw rzekł (thereupon Esau said): ruszajmy w drogę i chodźmy (let us head on our way and be off); będę szedł razem z tobą (I will go [will be going] along with you). You may wish to study the present tense of the imperfective ruszać alongside the imperative (1.ps = first-person singular; 1.pp = first-person plural, etc.): (present) ruszam (1.ps); ruszasz (2.ps); rusza (3.ps); ruszamy (1.pp); ruszacie (2.pp); ruszają (3.pp); (imperative) ruszaj (2.ps); niech rusza (3.ps); ruszajmy (1.pp); ruszajcie (2.pp); niech ruszają (3.pp).

Verse 13: Jacob says: wiesz, panie mój (you know, my lord), że mam dzieci wątłe (that my children are frail [that I have frail children]), a owce i krowy karmią młode (and the ewes and cows are nursing their young); jeśli je będę pędził (if I drive them [will be driving them]) choćby dzień jeden (as much as a single day; even a single day), padnie mi cała trzoda (all the flocks will die [fall] on me). Study the present tense of the imperfective karmić (1.ps = first-person singular; 1.pp = first-person plural, etc.): karmię (1.ps); karmisz (2.ps); karmi (3.ps); karmimy (1.pp); karmicie (2.pp); karmią (3.pp).

Verse 14: Idź więc, panie mój, przed sługą swym (so go, my lord, ahead of your servant), ja zaś będę szedł powoli (whereas I will advance [will be going] slowly), tak jak będzie mogła nadążyć moja trzoda (at the pace of my flocks [as will be able to be keeping up my flocks]), którą pędzę (which I drive), i jak będą szły dzieci (and at the pace of the children [and as will be going the children]), aż przyjdę do ciebie, panie mój, do Seiru (until I come [will come] to you, my lord, in Seir [to Seir]). Of the imperfective móc, review the masculine and feminine forms of the past tense (1.ps = first-person singular; 1.pp = first-person plural, etc.): (masculine) mogłem (1.ps); mogłeś (2.ps); mógł (3.ps); mogliśmy (1.pp); mogliście (2.pp); mogli (3.pp); (feminine) mogłam (1.ps); mogłaś (2.ps); mogła (3.ps); mogłyśmy (1.pp); mogłyście (2.pp); mogły (3.pp).

Verse 15: Esau asks: może ci zostawić kilku moich ludzi, którzy są ze mną? (may I leave you some of my men who are with me?). A na to Jakub (to which Jacob responded): na cóż mi oni (what ever are they to me), skoro ty, panie mój (given that you, my lord), darzysz mnie życzliwością (do bestow me with your favour).

Verse 16: Ezaw udał się tego dnia w drogę powrotną do Seiru: Esau started back that day on his way to Seir (Esau proceeded that day on the return way to Seir).

Verse 17: Jakub wyruszył do Sukkot (Jacob set out for Succoth), gdzie zbudował sobie dom (where he built himself a house), a dla swych stad postawił szałasy (and set up huts for his livestock [herds; flocks]). Dlatego nazwano tę miejscowość Sukkot: that is why this place was named Succoth (that is why one named this place Succoth).

Wersety 18-20

  • obrać (pf.), to choose, to elect
  • kesita (m.), kesitah
  • kawał (m.), piece, parcel

Review: wreszcie (at last, finally), powrót (m., return), dotrzeć (pf., to reach), szczęśliwie (fortunately, safely), miejsce (n., place), pobliże (n., vicinity), miasto (n., town, city), nabyć (pf., to acquire, to buy), syn (m., son), ojciec (m., father), sto (hundred), pole (n., field), rozbić (pf., to pitch), namiot (m., tent), tam (there), też (also, too), ustawić (pf., to set up, to place), ołtarz (m., altar), nazwać (pf., to name), imię (n., name).

Verses 18-19: Wreszcie Jakub (at last, Jacob) po powrocie z Paddan-Aram (after his return from Paddan-Aram) dotarł szczęśliwie do Sychem (arrived safely in Shechem [came (reached) safely to Shechem]) w Kanaanie (in Canaan). Obrawszy sobie miejsce (having chosen a place for himself) w pobliżu tego miasta (in the vicinity of this city), nabył od synów Chamora, ojca Sychema (he acquired from the sons of Hamor, father of Shechem), za sto kesitów (for one hundred kesitahs) kawał pola (a parcel of land [a parcel of field]), na którym rozbił swe namioty (where [in which] he pitched his tents).

Verse 20: Tam też ustawił ołtarz (there too he set up an altar) i nazwał go imieniem Boga, Boga Izraela (and named it after God, the God of Israel [and named it by the name of God, the God of Israel]).